അനുച്ഛേദം 370: കാശ്മീരി ഹിന്ദുക്കൾക്ക് എങ്ങനെ ഒരു ഭാരമായി? വികസനത്തെ എങ്ങനെ ബാധിച്ചു?

ഇന്ത്യയുടെ ചരിത്രത്തിൽ ഏറെ ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ട ഭരണഘടനാ വ്യവസ്ഥകളിലൊന്നാണ് അനുച്ഛേദം 370 (Article 370). 1949-ൽ താത്കാലിക വ്യവസ്ഥയായി ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ഈ  വ്യവസ്ഥ, ജമ്മു-കാശ്മീരിന് പ്രത്യേക ഭരണഘടനാപരമായ പദവി നൽകിയിരുന്നു.

ഈ അനുച്ഛേദത്തെക്കുറിച്ച് വർഷങ്ങളായി വിവിധ രാഷ്ട്രീയ, സാമൂഹിക, നിയമപരമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. ചിലർ ഇത് കാശ്മീരിന്റെ പ്രത്യേകതയും സ്വയംഭരണവും സംരക്ഷിച്ചുവെന്ന് വാദിക്കുമ്പോൾ, മറ്റുചിലർ ഇത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സമഗ്ര വികസനത്തിനും ദേശീയ ഏകീകരണത്തിനും തടസ്സമായിരുന്നുവെന്നും പ്രത്യേകിച്ച് കാശ്മീരി ഹിന്ദുക്കളുടെ സുരക്ഷയും അവകാശങ്ങളും പര്യാപ്തമായി ഉറപ്പാക്കാൻ സഹായിച്ചില്ലെന്നും അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.

1990-കളിലെ കാശ്മീരി പണ്ഡിറ്റുകളുടെ പലായനത്തിന്റെ ചരിത്രം

1989 – 1990 കാലഘട്ടത്തിൽ ജമ്മു-കാശ്മീരിൽ തീവ്രവാദ പ്രവർത്തനങ്ങളും ഹിന്ദുക്കളുടെ ഉന്മൂലനം  ലക്ഷ്യമിട്ട ഭീകരവാദി ആക്രമണങ്ങളും മൂലം സുരക്ഷാസംവിധാനം താറുമാറാകുകയും ചെയ്തതോടെ, പണ്ഡിറ്റ് സമൂഹം ഉൾപ്പെടെയുള്ള നിരവധി കാശ്മീരി ഹിന്ദുകുടുംബങ്ങൾ കടുത്ത ഭീതിയിലായി. കൊലപാതകങ്ങൾ, ഭീഷണികൾ, കൊള്ളകൾ, ബലാത്സംഗങ്ങൾ, മറ്റു  അക്രമ സംഭവങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ആയിരക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങൾ സ്വന്തം വീടുകളും സ്വത്തുക്കളും ഉപേക്ഷിച്ച് ഡൽഹിയിലേക്കും ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലേക്കും പലായനം ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരായി. ഈ കൂട്ടപ്പലായനം ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആഭ്യന്തര കുടിയൊഴിപ്പിക്കലുകളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു!

സ്വന്തം നാടും വീടും ഉപജീവനമാർഗവും സാംസ്കാരിക വേരുകളും നഷ്ടപ്പെട്ട നിരവധി കുടുംബങ്ങൾക്ക് വർഷങ്ങളോളം താത്കാലിക ദുരിതാശ്വാസ ക്യാമ്പുകളിലെ ടെൻ്റുകളിൽ കഴിയേണ്ടിവന്നു. ഇന്നും കാശ്മീരി പണ്ഡിറ്റുകളുടെ സുരക്ഷിതവും മാന്യവുമായ പുനരധിവാസം ചരിത്രപരവും സാമൂഹികവും മാനുഷികവുമായ പ്രാധാന്യമുള്ള വിഷയമായി തുടരുന്നു.

എന്തായിരുന്നു അനുച്ഛേദം 370 ?

370-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം ജമ്മു-കാശ്മീരിന് പ്രത്യേക ഭരണഘടന ഉണ്ടായിരുന്നു. കൂടാതെ സംസ്ഥാനത്തിന് സ്വന്തം പതാകയുണ്ടായിരുന്നു. മറ്റു സ്റ്റേറ്റുകൾക്ക് ഇല്ലാത്ത, ദേശീയ താത്പര്യത്തിന് വിരുദ്ധമായ ഇത്തരം വ്യവസ്ഥകൾ ദേശീയ മുഖ്യധാരയിൽ നിന്ന് കാശ്മീരി ജനതയെ അകറ്റികളഞ്ഞു.

ഇന്ത്യൻ പാർലമെന്റിന്റെ പല നിയമങ്ങളും സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ സമ്മതമില്ലാതെ നേരിട്ട് ബാധകമായിരുന്നില്ല. കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ അധികാരങ്ങൾ പ്രതിരോധം, വിദേശകാര്യം, വാർത്താവിനിമയം, സാമ്പത്തികം തുടങ്ങിയ ചില മേഖലകളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇവ ഒഴികെയുള്ള വിഷയങ്ങളിൽ ഇന്ത്യൻ പാർലമെൻ്റ് നിർമ്മിക്കുന്ന, പാസാക്കുന്ന നിയമങ്ങൾ ജമ്മു കാശ്മീരിൽ നടപ്പിലാക്കാൻ സംസ്ഥാനനിയമസഭയുടെ അംഗീകാരം ആവശ്യമായിരുന്നു!

ഇതിനൊപ്പം ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്ന Article 35A, സംസ്ഥാനത്തിന് സ്ഥിരതാമസക്കാരെ നിർവചിക്കാനും നിർണയിക്കാനും പ്രത്യേക അവകാശങ്ങൾ നൽകാനും അധികാരം നൽകിയിരുന്നു.കൂടാതെ പുറത്തുനിന്നുള്ളവർക്ക് അവിടെ ഭൂമി വാങ്ങുന്നതിനും സർക്കാർ ജോലികൾ നേടുന്നതിനും വിലക്കേർപ്പെടുത്താനും ഈ വകുപ്പ് സംസ്ഥാനത്തിന് അധികാരം നൽകി. വിശാലമായ രാഷ്ട്ര സംസ്കൃതിയിൽ നിന്ന് അകന്നു, ജമ്മു കാശ്മീരിലെ ജനങ്ങൾ ഒറ്റപ്പെട്ട തുരുത്തായി മാറി.

കാശ്മീരി ഹിന്ദുക്കളുടെ ആശങ്കകൾ

അനുച്ഛേദം 370 നേരിട്ട് കാശ്മീരി ഹിന്ദുക്കളുടെ പലായനത്തിന് കാരണമായതായി. നിരവധി നിരീക്ഷകരും രാഷ്ട്രീയ വിശകലനങ്ങളും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നതുപോലെ, അന്നത്തെ പ്രത്യേക ഭരണഘടനാ സംവിധാനവും സുരക്ഷാ-ഭരണ വെല്ലുവിളികളും മൂലം പല പ്രശ്നങ്ങളും ഉയർന്നുവെന്ന അഭിപ്രായമുണ്ട്. അവയിൽ പ്രധാനമായവ:

• സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളുടെ ദൗർബല്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിമർശനങ്ങൾ.
• ഭീകരവാദം ശക്തിപ്പെട്ട കാലഘട്ടത്തിൽ കാശ്മീരി ഹിന്ദുന്യൂനപക്ഷ സമൂഹത്തിന്റെ സുരക്ഷാപ്രശ്നങ്ങൾ!
• പല കുടുംബങ്ങൾക്കും തങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യ വീടുകളും സ്വത്തുക്കളും ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടി വന്നത്!!
• കുടിയിറക്കപ്പെട്ടവർക്ക് ദീർഘകാലം ക്യാമ്പുകളിലും മറ്റു സംസ്ഥാനങ്ങളിലുമായി കഴിയേണ്ടി വന്ന ദയനീയ സാഹചര്യം!!!

വികസനത്തെ ബാധിച്ചോ?

അനുച്ഛേദം 370 സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വികസനത്തെ എത്രത്തോളം ബാധിച്ചു എന്നത് ഇന്നും ചർച്ചാവിഷയമാണ്.

• സ്വകാര്യ നിക്ഷേപം കുറവായിരുന്നു.
• വ്യവസായ വികസനം പ്രതീക്ഷിച്ചതുപോലെ നടന്നില്ല.
• ഭൂമി വാങ്ങുന്നതിലെ നിയന്ത്രണങ്ങൾ പുറം നിക്ഷേപകരെ പിന്തിരിപ്പിച്ചു.
• തൊഴിലവസരങ്ങളുടെ വളർച്ച മന്ദഗതിയിലായിരുന്നു.
• കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ ചില സാമൂഹിക ക്ഷേമനിയമങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി നടപ്പിലാകുന്നതിൽ വൈകല്യമുണ്ടായി.

2019-ലെ 370-ാം അനുച്ഛേദം റദ്ദാക്കൽ: ഇന്ത്യാചരിത്രത്തിലെ നാഴികക്കല്ല്!

2019 ഓഗസ്റ്റ് 5-ന് ഇന്ത്യ സർക്കാർ അനുച്ഛേദം 370-ൻ്റെ പ്രത്യേക വ്യവസ്ഥകൾ പ്രാബല്യത്തിൽ നിന്ന് നീക്കുകയും ജമ്മു-കാശ്മീരിനെ കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശങ്ങളായി പുനഃസംഘടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന് ശേഷം കേന്ദ്ര നിയമങ്ങൾ നേരിട്ട് ബാധകമായി. പുതിയ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസന പദ്ധതികൾ പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. റോഡ്, റെയിൽ, ആരോഗ്യ, വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലകളിൽ കൂടുതൽ നിക്ഷേപങ്ങൾ സാധ്യമായി.വിനോദസഞ്ചാര മേഖലയിൽ അഭൂതപൂർവമായ വളർച്ച രേഖപ്പെടുത്തിയതായി സർക്കാർ കണക്കുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

കാശ്മീരി പണ്ഡിറ്റുകളുടെ മടങ്ങിവരവ്

കാശ്മീരി പണ്ഡിറ്റുകളുടെ സുരക്ഷിതവും മാന്യവുമായ പുനരധിവാസം ഇന്നും ഒരു പ്രധാന വിഷയമാണ്. ആർട്ടിക്കിൾ 370 റദ്ദാക്കിയതോടെ കാശ്മീരി ഹിന്ദുക്കളുടെ പുനരധിവാസം വേഗത്തിലായി. തീവ്രവാദ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വളരെയധികം കുറഞ്ഞു. സാമൂഹിക ഐക്യവും വിശ്വാസവും പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ വലിയ രീതിയിൽ ശ്രമങ്ങൾ തുടർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

അനുച്ഛേദം 370 ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയിലെ ഏറ്റവും സങ്കീർണ്ണവും വിവാദപരവുമായ വ്യവസ്ഥകളിലൊന്നായിരുന്നു. കാശ്മീരി ഹിന്ദുക്കളുടെ ദുരനുഭവങ്ങൾ, 1990-കളിലെ പണ്ഡിറ്റുകളുടെ പലായനം, ഭീകരവാദം, വികസന ചർച്ചകൾ, ദേശീയ സുരക്ഷ, പ്രാദേശിക സ്വയംഭരണം എന്നിവയെല്ലാം പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളാണ്.എല്ലാ സമൂഹങ്ങളുടെയും സുരക്ഷ, അവകാശങ്ങൾ, സമാധാനം, വികസനം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കുന്ന ഒരു ഭാവി കാശ്മീരിനായി ശ്രമിക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്, അതിന് സഹായിച്ച ഏറ്റവും മഹത്തായ തീരുമാനമായിരുന്നു Article 370 റദ്ദ് ചെയ്ത നടപടി.